Henry Kupjack - 'Hayallere Sığmayan Minyatür Odalar' / 17 aralık 2008 - 15 mart 2009; Rahmi M Koç Museum, Hasköy Cad. No: 5, Hasköy 34445 - İstanbul, Tel.: (0212) 369 66 00

Rahmi M. Koç Müzesi, 17 aralık 2008 - 15 mart 2009 tarihleri arasında, minyatür sanatının en güzel örneklerini evsahipliği yaptığı bir sergi ile ziyaretçilerinin beğenisine sunuyor. Sanatçı Henry Kupjack'in "Minyatür Odalar" sergisiyle, dünyada ender rastlanan minyatür sanatını Türkiye'deki sanatseverlerle ilk kez buluşturuyor.

Henry Kupjack yıllardır minik, büyüleyici ve her detayı kusursuz dünyalar yaratıyor. Pek çok 'Minyatür Oda' çalışması Winterthur Müzesi, Chicago Sanat Enstitüsü, Boston Kütüphanesi ve Illinois Devlet Müzesi'nde, Forbes Galerisi'nde sürekli olarak sergilenmekte. Florida Naples Sanat Müzesi, Winterthur Müzesi gibi müzelerde yer alan 50'den fazla 'Minyatür Oda'sı bulunmakta.

Henry Kupjack, 'Minyatür Odalar'ın ortaya çıkmasında yılların deneyimi ve çocukluk hayal gücünün çok büyük tesiri olduğunu söylüyor. 'Minyatür Oda'lar her yaştan insanı farklı sebeplerle derinden etkiliyor. Bu odalarda her kişinin yaşamından, tecrübelerinden, tarihinden, kültüründen izler bulması mümkün. Her bir oda, bir televizyon ekranından içeri bakıyormuş hissi uyandırıyor insanlar üzerinde. Kupjack'in odaları öylesine gerçek ki bakıldığında odanın içindeymiş gibi hissediyorsunuz. Minyatürlerin fotoğraflarından gerçek mi yoksa minyatür mü olduklarını ayırt etmek neredeyse imkansız. Kurgunun başarısı, gerçekçiliği yansıtacak yeterli detayın verilebilmesi açısından doğru orantılamaya bağlı. Kupjack ekolünde ideal oran olan 1 inch 1 adım; 1/12 ölçeğine denk düşüyor.

Henry Kupjack gerçekten nadir rastlanan bir yetenek; dünyanın herhangi bir yerinde onun yaptığını yapabilen sanatçı kolay kolay bulunmuyor; hele ki onun kadar hüner ve ruh ile yapanların sayısı ise bir elin parmaklarından daha az. Kupjack'i bir minyatür sanatçısı olarak tanıtmak yeteneklerinin yelpazesini açıklamakta çok yetersiz kalıyor. Minyatür sanatçıları genellikle mobilya yapımı, madeni kalıp yaratımı gibi, belirli bir tarzda uzmanlaşırken, Kupjack hepsini yapıyor. Bu süreçte sanatçı mimari tarihselliği bir cerrah mahareti ve dekor tasarımcısının yaratıcı yeteneği ile bir arada kullanıyor.

'Minyatür Odalar'ının büyüleyici etkisini anlatmak içinse 'Minyatürler, aynı çocukken oynadığınız oyuncaklar gibi, kendi dünyanızı yaratabilmek için eksik parçaları doldurduğunuz oyunlar gibi' diyor Henry Kupjack.

"Hayallere Sığmayan Minyatür Odalar" adlı sergide şu örnekler dikkat çekiyor:

• Osmanlı Kahvehanesi, 18. Yüzyıl / Sanatçı: Henry Kupjack Yapım yılı: 2008 Rahmi M. Koç Müzesi Koleksiyonu

16. Yüzyıl ortalarına doğru Arap Yarımadası'ndan İstanbul'a gelen kahve ile tanışan Osmanlı'lar hemen bu keyifli maddeyi sevdiler. Onu pişirmek, içmek ve satmak için özel mekanlar kurdular. Zamanın ve tarihin imbiğinden geçerek, nice yasaklar, yıkımlar atlatarak, her kesimden insanların zevk ve etkisiyle damıtılarak, incelerek oluştu İstanbul kahvehaneleri. Bazen ücra bir semtte salaş, bazen bir köşk bahçesinde şâşâalı, bazen Boğaz kıyısında ferah ve latîf. Ama hepsinde temel değişmeyen kahvehane aletleri, hepsinde ince bir zevk, hepsinde küçük de olsa bir zerâfet. Henry Kupjack 'Hayallere Sığmayan Minyatür' kahvehanede bize bu incelikleri küçük muhteşem detaylarla sunuyor. Adeta o yüzyıllarda yaşamış, o kahvehanelerde bulunmuş gibi ya da yüzyılların nabzını tutan tarihçiler gibi. Bu minyatür odada Osmanlı coğrafyasında var olan bütün kahvelerden izler bulmak mümkün. Kupjack eşsiz sanat yeteneklerine bir de muhteşem kahvehane tarihçiliği eklemiş. Kavukluktaki sikkeden, tabureye sehpadaki nargileden cezvelere kadar minyatür eşyalar geçmişte kahvehanelerde kullanılanların Kupjack'ın elinden çıkmış şaheser örnekleri. Kahve ocağı, duvarlar, sütunlar, tabureler, avizeler bir kuyumcu incelik ve zerafetiyle işlenmiş, muhteşem bir sanatkârın el emeği, göz nuru. Kupjack bu küçük odada kahvehane meraklılarını bir başka boyuta taşıyor ve bunu başaran bir usta olarak evrensel sanatın zirvelerinden birini oluşturuyor.

• İskender'in Kuşatma Çadırı, M.Ö. 333 / Sanatçı: Henry Kupjack, Yapım yılı: 1983, Henry Kupjack Koleksiyonu

• Kırmızı mobilyalı Amerikan Lokantası 1942 / Sanatçı: Henry Kupjack, Yapım yılı: 1994, Henry Kupjack Koleksiyonu

• Ptolemi Sarayının Yatak Odası, MÖ. 200 / Sanatçı: Henry Kupjack, Yapım yılı: 1980, Henry Kupjack Koleksiyonu

• Raleigh Tavernası Dauphine Yemek Odası, Williamsburg, 1770'ler / Sanatçı: Eugene Kupjack, Yapım yılı: 1983, Henry Kupjack Koleksiyonu

• Fransız Taşra Yatak Odası, 1850 / Sanatçılar: Eugene ve Henry Kupjack, Yapım yılı: 1987, Henry Kupjack Koleksiyonu

• Japon Çiftlik Evi Mutfağı, 1700'ler / Sanatçı: Henry Kupjack, Yapım yılı: 1985, Henry Kupjack Koleksiyonu

• XVII. Yüzyıl Korsan Kaptanın Kamarası, 1680 / Sanatçı: Henry Kupjack, Yapım yılı: 2004, Henry Kupjack Koleksiyonu

• Blackwell Misafir Odası, 1760 / Sanatçılar: Eugene ve Henry Kupjack, Yapım yılı: 1982, Henry Kupjack tarafından Winterthur Müzesi'ne süreli olarak verilmiş

• Montmorenci Merdivenli Salon, 1830 / Sanatçılar: Eugene ve Henry Kupjack, Yapım yılı: 1982, Henry Kupjack tarafından Winterthur Müzesi'ne süreli olarak verilmiş

• New Orleans Oturma Odası, 1850 / Sanatçılar: Eugene ve Henry Kupjack, Yapım yılı: 1982, Henry Kupjack Koleksiyonu

• 1950'ler New York'unda Sanatçı Stüdyosu, 1954 civarı / Sanatçılar: Eugene and Henry Kupjack, Yapım yılı: 1991, Henry Kupjack Koleksiyonu

• San Francisco Dans Salonu ve Barı, 1885'ler / Sanatçı: Henry Kupjack, Yapım yılı: 1998, Henry Kupjack Koleksiyonu

• Lüks Pulman Vagonu 1893 / Sanatçı: Henry Kupjack, Yapım yılı: 2002, Henry Kupjack Koleksiyonu

• H.C. Kupjack Çatı Katı, 1995 / Sanatçı: Henry Kupjack, Yapım yılı: 2003, Henry Kupjack Koleksiyonu

• Beidermeier Kütüphanesi, 1815'ler / Sanatçı: Henry Kupjack, Yapım yılı: 2003, Henry Kupjack Koleksiyonu

• 18. Yüzyıl İngiliz Barı, 1795'ler / Sanatçılar: Eugene ve Henry Kupjack, Yapım yılı: 1990, Robert Nelson Koleksiyonu

• XVI. Louis'nin Yemek Odası / Sanatçı: Henry Kupjack, Yapım yılı: 2001, Henry Kupjack Koleksiyonu

• Wintergarden Tiyatrosu Kulisi, 1940 / Sanatçı: Henry Kupjack, Yapım yılı: 1994, Patricia Slesinger Koleksiyonu

• Thomas Jefferson'ın Çalışma ve Yatak Odası 1770 / Sanatçı: Eugene Kupjack, Yapım yılı: 1964, Forbes Dergisi Galerisi Koleksiyonu

• Ulyses Grant'ın Galena'daki Yemek Odası, 1879 / Sanatçı: Eugene Kupjack Yapım yılı: 1964, Forbes Dergisi Galerisi Koleksiyonu

Henry Kupjack - Hayallere Sığmayan Minyatür Odalar / 17 aralık 2008 - 15 mart 2009; Rahmi M Koç Museum, Hasköy Cad. No: 5, Hasköy 34445 - İstanbul, Tel.: (0212) 369 66 00