Voyvoda Caddesi Toplantıları Siyasi İktisat Söyleşileri - Yrd. Doç. Dr. Zeynep Kadirbeyoğlu: "Türkiye'de Çevre Sivil Toplum Kuruluşları" / 3 mart 2010, saat: 18:30 - 20:30; Osmanlı Bankası Müzesi; İTÜ Taşkışla Binası 127 no.lu Konferans Salonu, Taksim - 80191 İstanbul, Tel.: (0212) 292 76 05

Boğaziçi Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Zeynep Kadirbeyoğlu, dünyada; küresel ısınma ve susuzluk gibi çevre sorunlarının ortaya çıkmasıyla, çevre koruması ve politikalarının, küresel ve yerel ölçekte siyasal gündemin önemli bir parçası haline geldiğini belirtiyor. Kadirbeyoğlu'na göre, çevre politikalarında ve sürdürülebilir kalkınma tartışmalarında, aşırı merkeziyetçi ve katılımcı olmayan yönetim sisteminin, karşılaşılan sorun ve zorluklarla baş edemeyeceği gerçeği giderek daha iyi anlaşıldı. Diğer kamusal alanlarda olduğu gibi, çevre hususunda da farklı gruplar iyi yönetişimin prensiplerini savunmaya, devlet, özel sektör ve STK'lar arasında yeni bir sosyal iş bölümü yapılması gerektiğini vurgulamaya başladı. Bu çok aktörlü yapı içinde, sivil toplum kuruluşlarının rolü üzerinde özellikle durmak gerekiyor.

Yöre Dernekleri Kurultayı Çağrı Komitesi tarafından yapılan açıklamada:

"2002 yılında Alevi Çalıştayları'na da temel olan 6 maddelik Alevi isteklerini biçimlendiren 630 kurumun arasında önemli görevler üstlenmiş olan yöre dernekleri, bu kez çok daha kapsamlı bir gündemle bir araya gelerek Alevi Çalıştayları sürecini değerlendirecek ve ülke düzeyinde bölgesel işbirliği grupları oluşturarak kendi aralarındaki diyalog ve işbirliğini geliştirecek adımlar atacaklar. Ülkenin her yanından 800'ü aşkın Yöre Derneği'nin katılacağını bildirdiği Kurultay'ı Alevi kurumları ve Almanya, Avusturya, Hollanda Alevi örgüt temsilcileri de izleyecek, AVF Onursal Başkanı Prof.Dr. İzzettin Doğan da toplantıda bir değerlendirme konuşması yapacak."

deniyor.

12 şubat 2010 günü Alevi Vakıfları Federasyonu (AVF) Genel Başkanı Doğan Bermek tarafından yapılan yazılı açıklamada konuyla ilgili şunlar kaydediliyor:

"Uzun yıllar süren barışçı ve kapsamlı çalışmaların sonucunda, ülkemizde Alevi sorunları herhangi bir çatışmaya, sürtüşmeye olanak vermeden, dünya ve Türkiye Kamuoyu'nun gündemine oturmuştur. Bu durumun en önemli kanıtlarından birisi de 28 Aralık 2008'de yapılan '4. Alevi İnanç Önderleri ve Kurum Yöneticileri' toplantısı olmuştur. Bu toplantıya AB ve Hükümet adına da katılımlar olmuş ve Alevi sorunlarının mutlaka çözülmesi gerektiği bir kez daha çok geniş bir kesim tarafından tekrarlanmıştır. Daha sonra ise, 2009'da Alevi Çalıştayları süreci başlamıştır. 28-30 ocak 2010 tarihlerinde yapılan 7. Alevi Çalıştayı ile bu süreçte de önemli bir aşama kaydedilmiş ve Alevi Sorunları artık yeni bir döneme girmiş bulunmaktadır.

Hoca Ahmed Yesevi'nin katıksız bir Sünni olduğunu iddia edenlere, bu yüce insanın Fakr-Name'sinden bir alıntı göndermek istiyorum. Hoca Ahmed Yesevi kendisini Sünnileştirmek isteyenlere asırlar ötesinden şöyle seslenmiş: "Şeriat bostanında dolaşıp durdum / Tarikat gülzarında gezinip durdum / Hakikat'ın pazarında uçup durdum / Ma'rifet'in eşiğini açtım dostlar."

Sempozyum, bir konu üzerinde çalışan araştırmacıların bilimsel, tarihi bulgularını veya yorumlarını bildiriler halinde katılımcılar ile paylaşıldığı bilimsel bir çalışmadır. Bu etkinliğe bir türlü Türkçe bir isim oluşturulamadığı için de bu ingilizce adı hep birlikte kullanmaya alıştık. Bu işin bir yanı, sempozyum kelimesi de aynı televizyon gibi dilimize bir başka dilden gelerek yerleşti. Buraya kadarını anlamıştık ama hiç değilse televizyon o dilde de bizim dilimizde de aynı cihazı anlatıyor. Şimdi işin bir başka yanı çıktı ortaya, bu ithal kelimeler bazı hallerde biraz da anlam değiştirebiliyorlarmış. Batılı bilim çevreleri ve ülkemizdeki bilim çevrelerinin de büyük çoğunluğu "sempozyum" terimini bir konudaki bilimsel araştırmaların paylaşıldığı bir çalışma olarak anlıyorken, bizdeki bazı aklı evvel çevreler "sempozyum" kelimesini akıllarına esen bazı iddiaları bilimsel araştırma sonuçları gibi göstermek üzere düzenlenen bir toplantı diye algılıyorlarmış. Zira sempozyumu düzenleyenler, bu toplantıda Hoca Ahmed Yesevi'nin "bir Sünni kişilik" olduğunu iddia ederek, böylesine bir kimliği değiştirmenin olası olduğunu sanıyorlarmış. Kısaca Hoca Ahmed Yesevi ile ilgili sempozyumun galiba en bilimsel yanı, ülkemizdeki bazı çevrelerin bilim ile iddiayı karıştırmakta olduğunu saptamak ve kaydetmek oldu. Bu tür çalışmalara sempozyum değil, mesela "Toplum Mühendisliği" çalışması gibi isimler konması daha gerçekçi olacaktır.

Aslında bizde bazı çevrelerde böyle bir hastalık var. Tarihi tahrif et, durmadan tekrar et, birgün dediklerine inanılır diye düşünenler var. Mesela uzun yıllar boyu Şah İsmail İranlı diye yazıldı, çizildi, ama 500 yıllık bu gayrete rağmen Şah İsmail'in Türk kimliği değiştirilemedi. Aynı hastalıktan muzdarip olanlar şimdilerde Ahi Evran, Hoca Ahmed Yesevi isimleri üzerinde çalışıyorlar, bu kişilerin Sünni olduğunu iddia etmeye ve bu iddialarını bir şeylerle bezeyerek inandırıcı hale getirmeye çalışıyorlar. Ama bir türlü istedikleri hedeflere ulaşamıyorlar, çünkü ya Osmanlı arşivlerinde Şah İsmail'in arı bir Türkçe ile yazılmış mektupları çıkıyor ortaya ya da Ahi Fütüvvetnameleri gerçekleri ortaya seriyor. Ama bu baylar yorulmadan, usanmadan gayretlerini sürdürmeye devam ediyorlar. Havanda su dövmek elbette kendi bilecekleri iştir. Aslında gayet yaratıcı fikirlere sahip olan bu araştırmacı (!) zatlardan beklediğimiz bazı önemli iddialar henüz gündeme gelmedi, gelecek dönemlerde kullanabilecekleri bazı olası iddiaları da biz dikkatlerine sunalım. Mesela Hallac-ı Mansur'un rabıtalı bir Sünni şeyh olduğu iddia edilebilir, Seyyid Nesimi'nin aslında bir molla mahkemesi kararı ile değil basit bir zabıta olayı nedeni ile derisinin yüzüldüğü falan gibi iddialar da gündeme getirilebilir.

Roz Kohen "Yahudi İstanbul'unu / İstanbul Yahudileri'ni" çiziyor ve anlatıyor: İstanbul'da Yahudiler ve Yahudi Yaşamı - 7

Yıllar geçti. Bir gün bir İstanbul gazetesinin köşesinde kısa bir haber çıktı. Bay Jak Namer evinde çıkan bir yangında ölmüştü; muhtemelen bir gaz sobası kazasıydı. Bu, pek çok insan açısından önemsiz bir haberdi. Haberi okuduğumda, ABD'de sosyal psikoloji eğitimi alıyordum ve Namer'in insanlara yardım etmek için kullandığı taktiklere anlam vermeye başlamıştım. Aslında kullandığı yaklaşımlar, bugün sosyal psikoloji çevrelerinde çok iyi biliniyor. Namer'in eski inançların aksine herhangi bir doğaüstü gücü olmadığını anlıyordum artık. Bir psikolog sabrıyla insanlarla konuşuyor ve onlara arzularının ne olduğunu anlamalarında yardımcı oluyordu.

Bu kişi, evimizdeki çoğu sıradışı diyaloğun odak noktasını oluştururdu. Namer, her tür hastalığın, hatta sorunun, çaresini bulmasıyla ünlüydü.

Kocanız sizi aldatıyorsa, ne yaparsınız? Gidip Bay Namer ile konuşursunuz. Henüz bir nişanlı bulamamışsanız, ne yaparsınız? Gidip Namer'e danışırsınız. Çok zeki olduğu ve sanatını astrolojiye dayandırdığı için Namer'in, herkesin kaderini bildiği söylenirdi. Yani, anlattıkları hurafe değildi. Hatta Atatürk'ün bile Türkiye'nin geleceği hakkında ona danıştığı ve Namer'in astroloji kitaplarına bakarak verdiği öğütten son derece memnun kalıp ona "astrolog" unvanı verdiği söylenirdi.

Dediklerine göre, teyzem Virjini evlenmeyi o kadar çok istiyormuş ki Namer'e gitmiş ve birkaç ay sonra eniştem Salomon ile tanışıp evlenmiş. Aynı durum, hiç kimsenin cazip bulmadığı Zelda'nın da başına gelmiş. Zelda, geleceğini öğrenmek için Namer'e gittiğinde, Namer ona şöyle demiş: "Eve git ve bu hafta gördüğün rüyaları hatırlamaya çalış. Rüyalarına giren kişi evleneceğin kişi olacak." Zelda, o hafta rüyalarında, evlenmeyi hiç düşünmediği bir tanıdık olan Menahem'i görmüşmüş. Her şeyi bilen ve her gönül yarası için bir çözümü olan Kâhin Jak Namer ne kadar akıllıymış! Zelda, Namer sayesinde, kaderinde Menahem olduğunu anlamış. Namer, teyzem Sara için de ne mükemmel şeyler söylemiş! Namer sayesinde, şansı hiç yaver gitmeyen Sara'nın şansı açılmış. Sara rüyasında kendini merdiven çıkarken görmüş. Namer de ona zaten "Kendini merdiven çıkarken görürsen, bu, talihinin açıldığına işarettir" demişmiş!